1.Beschrijvingsopdracht:

Geef een correcte titelbeschrijving:
Strepen aan de hemel, G.L. Durlacher, Uitgeverij Meulenhoff, Amsterdam, 1985.
Wat was je motivatie om het boek te lezen?
Omdat ik niet precies wist welk boek ik leuk zou vinden om te gaan lezen, ben ik naar U, mijn Nederlands leraar, gegaan om het antwoord te vinden. U gaf mij onder andere ‘Strepen aan de hemel’ en ‘Drenkeling: kinderjaren in het Derde Rijk’ van Gerhard L. Durlacher. Ik besloot om eerst Drenkeling te lezen, omdat deze in de dertiger jaren afspeelt, en Strepen aan de hemel tijdens en na de Tweede Wereldoorlog. Deze keus van volgorde is chronologisch beter, omdat het eerste boek eerder speelt dan het tweede. Maar omdat “Drenkeling” niet aanwezig was in de bibliotheek Hengelo, heb ik toch gekozen voor Strepen aan de hemel. Maar niet alleen om deze reden heb ik hier voor gekozen, ook omdat ik me zeer interesseer voor geschiedenis. En dan in het bijzonder voor de Tweede Wereldoorlog, en zijn voor- en nageschiedenis.

Geef een korte samenvatting:
In dit boek is er één hoofdpersoon, en dat is de auteur zelf. Hij geeft in dit boek zijn oordeel over twee boeken. Deze twee boeken heten ‘Het gruwelijke geheim’, en Auschwitz and the Allies. Zij zijn geschreven door respectievelijk Walter Laquer en Martin Gilbert. Deze beide boeken gaan over de vraag waarom de Geallieerden nooit hebben ingegrepen in de verschrikkelijke holocaust, die zich afspeelde in de concentratiekampen en met name Auschwitz-Birkenau.
De mensen om Gerhard heen:
Arthur Israël Durlacher, hij is de vader van Gerhard en zorgt goed voor zijn zoon in de kampen Westerbork en Auschwitz. Hoewel zij lang samenblijven, sterft de vader van Gerhard in het kamp van Auschwitz.
Dr. Logemann, is de leraar van Gerhard. Aanvankelijk mag Gerhard de lessen nog wel volgen, maar omdat de Duitsers willen dat de joden geen scholing of arbeid meer verrichten, moet Gerhard van school. Dr. Logemann heeft veel medelijden met hem en besluit met gevaar voor eigen leven, Gerhard in ieder geval thuis les te geven. Omdat Dr. Logemann er vaak komt in deze korte tijd, raakt hij bevriend met de familie. Als de familie dan op twee oktober 1942 om vijf uur, haar huis wordt uitgesleurd, brengt Dr. Logemann ze nog een laatste groet voor ze naar Apeldoorn gaan.
André is een jonge Nederlandse man die Gerhard in Praag ontmoet. Ook André komt uit de concentratiekampen vandaan. Als Gerhard de kwellingen van Auschwitz heeft overleefd, en via de ziekenhuizen in Opper-Silezië, in Praag terechtkomt, is hij hulpeloos. Hij spreekt geen Tsjechisch, Russisch, Frans of Engels. Gerhard spreekt wel Duits, maar deze taal spreken is net na de bevrijding, uit den boze. Dan loopt hij André tegen het lijf. André maakt Gerhard een beetje wijs in Praag, en geeft hem voedsel, onderdak en gezelschap. Later zorgt André er ook voor dat hij op de goede trein naar Nederland komt, vanuit Parijs.

Gerhards relatie tot de mensen om hem heen is goed, hij vertrouwt zijn vrienden en familieleden. Ook kan hij goed met ze opschieten en begrijpt Gerhard iedereen goed en omgekeerd.

Het feit dat Gerhard wordt opgepakt, en de daaruit voortvloeiende zowel lichamelijke als psychische kwellingen in de kampen zijn de belangrijkste gebeurtenissen. Zijn leven verandert drastisch door deze gebeurtenissen. Gerhard komt getraumatiseerd uit de kampen, en wordt, net als alle andere joden in Nederland, lang veracht. Later zou Gerhard Durlacher zelfs nog een boek(Quarantaine)schrijven over deze naoorlogse tijd in Nederland. Dat deze gebeurtenissen hem aan te zien zijn is goed te merken aan de volgende zin, die gesproken worden door een kennis van voor de deportatie. De zin: “Gerhard, ken je me niet meer? Ik ben de zoon van Kuyt, van de sigarenboer op de hoek! Je lijkt wel driehonderd jaar ouder, door je blik en al die littekens!” Ook is het opvallend dat Durlacher pas in 1985 een boek over zijn ervaringen schrijft.

Het verhaal speelt zich op verschillende plaatsen af. Het verhaal begint in Rotterdam, waar ze na de bezetting naar Apeldoorn worden geplaatst. Dan na een tijdje komt de klap en moet de familie Durlacher naar Westerbork in Groningen. Na een tijdje wordt medegedeeld dat de familie naar het ‘prachtige’ en ‘moderne’ Theresiënstadt moet gaan. Maar naar alweer vier maanden werd de familie definitief en opgesplitst, en werden de Durlachers gedeporteerd naar Auschwitz. Vervolgens kwam de enig overgeblevene Durlacher, Gerhard, terecht in Opper-Silezië. Hier verbleef hij in verscheidene noodhospitalen, alvorens hij naar Praag werd getransporteerd. Uiteneindelijk kwam hij via een kort verblijf in Parijs, weer terecht in Nederland. Het verhaal speelt zich dus eigenlijk in noorden van West-Europa en Centraal-Europa af.

De enkele stukken waarin hij de boeken over Auschwitz behandelt, of het handelen van de Deense en Zweedse regering ten opzichte van de jodenvervolging in de Tweede Wereldoorlog, behandelt Durlacher in de tijd dat hij het boek schreef. Dit zijn de tachtiger jaren. Echter, de belevenissen die hij zelf meemaakt, spelen vanzelfsprekend in en rondom de Tweede Wereldoorlog.

Schrijf een uitgewerkte persoonlijke reactie:

Onderwerp:
Het onderwerp van de tekst is de ‘Endlösung’. Dit is het antwoord op het jodenvraagstuk, volgens de Nazi’s. Het houdt in dat iedere en elke Jood in Europa vernietigd moet worden. Dit werd besloten op de Wannsee Konferenz op 20 juni 1942.
In dit hoofdonderwerp zit ook nog een kleiner, maar zeer belangrijk onderwerp. Het gaat hier om de vraag waarom de Geallieerden nooit Auschwitz, of een ander kamp hebben gebombardeerd. Het eerste en belangrijkste onderwerp vind ik zeer interessant, omdat het mij wel boeit, hoe het ooit tot zoiets kon komen. Maar de afgelopen jaren heb ik hier al zoveel informatie over gelezen en gezien, dat ik dit eerste onderwerp nu wel ken, en minder interessant vind.

Dat wil echter niet zeggen dat het mijn aandacht niet meer trekt. Want ook in dit boekje heb ik weer nieuwe dingen geleerd, over hoe het ging met bepaalde met bepaalde zaken. Dan bedoel ik bijvoorbeeld de deportaties. Eerst dacht ik dat alle joden direct naar een werk- of concentratiekamp zouden gaan. Maar nu ben ik te weten gekomen dat ze ook naar redelijke plekken werden vervoerd als Theresiënstadt. Maar in steden als Theresiënstadt bleven de joden, vaak dan nog alleen vrouw en kind, enkel een paar maand. Daarna werden ze alsnog naar een vernietigingskamp gebracht. De joden werd ze eerst door de Duitsers in de waan gelaten, dat ze ‘gewoon’ werden verhuisd. Maar doordat het in de oorlog tegen de Russen steeds slechter ging, werd Hitler alleen nog maar vastberadener om niet alleen de joden definitief uit te roeien, maar ook de Slavische volkeren. Dit eerste, hoofdonderwerp boeide me dus vanwege feiten die ik nog wist. Maar ook omdat er nooit genoeg verklaringen kunnen worden aangevoerd voor deze misdaden.

Het tweede, kleinere onderwerp is naar mijn mening onderbelicht. Het gaat om de vraag waarom de Geallieerden nooit Auschwitz, laat staan een ander kamp hebben gebombardeerd. Omdat ik zelf altijd dacht dat de Geallieerden hier bijna niets van wisten, was dit feit een verrassing voor mij. Het verbaasde mij des te meer, omdat als de Geallieerden hier van wisten, ze het vast wel gebombardeerd hadden. Dat bleek dus niet zo te zijn, en Durlacher gaf hiervoor meerdere redenen, die hij op zijn beurt weer haalde, uit de boeken van Laquer en Gilbert.
Ten eerste gaf Durlacher als reden dat de Geallieerden, in een soort shock zaten. De ministeries van met name de Britten en de Amerikanen konden zulke gruweldaden niet geloven. Niet totaal onbegrijpelijk, want dit was immers nog nooit op zo een manier gedaan. Gasdouches, systematische moorden en ‘Die Endlösung’. De Geallieerden konden het maar moeilijk geloven. Ze wisten wel dat de joden niet de beste vrienden van de Nazi’s, maar zoiets konden ze gewoonweg niet geloven. Later heeft dit zich noch vele malen herhaald, in bijvoorbeeld Ruanda, Angola, Irak, Cambodja en recentelijk nog op de Balkan. In de Sovjet-Unie werden al voor de oorlog miljoenen omgebracht door Stalin.

Ten tweede gaf Durlacher als reden dat er ook bij de Geallieerden een vorm van antisemitisme bestond. De oorzaak hiervan ligt nog in de Middeleeuwen, en ook in de crisisjaren bleven de Britse en Amerikaanse joden niet verschoond van discriminatie. Maar dit diepe gevoel van antisemitisme was natuurlijk lang niet zo sterk aanwezig als bij de Nazi’s. Door deze oude, maar lichte vorm van antisemitisme, was men daarom ook lang niet zo snel bereid het risico te lopen om vele jagers en bommenwerpers hieraan te verliezen.

Ten derde geeft Durlacher als reden, dat het de eerste vier jaar simpel weg niet kon. De oorzaak hiervan is dat de afstand van Engeland naar Oost-Europa te groot en gevaarlijk was om er heen te vliegen. Maar toen er in Anzio, Italië in 1944 Brits-Amerikaanse troepen landden was de afstand te overbruggen. Maar het feit dat dit niet gebeurde, is voor Durlacher een teken dat de Geallieerden er geen belang bij hadden om miljoenen het leven te redden. De enige landen waar Durlacher een positieve mening over heeft zijn Denemarken en Zweden. Toen het bezette Denemarken te horen kreeg dat in het oktober 1943 ‘verlost’ zou zijn van zijn joden, besloot Koning Christiaan, om samen met het Rode Kruis een reddingsactie voor de joden op touw te zetten. Binnen een paar weken voor ‘de grote schoonmaak’ vervoerden zij duizenden joden over zee, naar het neutrale Zweden. Over Nederland heeft Durlacher ook een mening. Hij vindt dat de Nederlanders een beetje twijfelachtig waren in de oorlog. De Nederlanders hadden aan de...








Nog geen opmerkingen of toevoegingen op dit document geplaatst.
Wil jij een bericht plaatsen dan kan dat door op "post message" te klikken.