Uitgeverij: Bert Bakker; Amsterdam
Jaar van uitgave: mei 1957(eerste druk)

Druk: drieëndertigste (1989)

Titelverklaring

Het boek heet het Bittere Kruid omdat ze de avond dat de personen weg moeten, bittere kruiden eten. Dat is ontleend aan Exodus 12:8. Een van de voorschriften van het Joodse Pascha (paasfeest) is dat er onder andere bittere kruiden gegeten werden. De bittere kruiden herinneren aan de bitterheid van de slavernij in Egypte.

Ondertitel

Een kleine kroniek.

Opdracht

Aan de nagedachtenis van mijn ouders
Dave en Lotte Bettie en Hans

Motto

Het motto luidt: "Er rijdt door mijn hoofd een trein vol Joden, ik leg het verleden als een wissel om ..." (Bert Voeten). Met dit motto bedoeld Marga vermoedelijk dat ze alles nog een keer laat passeren en dan opschrijft ("Er rijdt...vol Joden"). Als ze dit heeft opgeschreven wil ze het vergeten ("Ik leg ...wissel om"). Met de wissel omleggen bedoeld ze waarschijnlijk het verleden op een spoor zetten zodat het nooit meer terug komt.Je kunt het motto ook heel anders opvatten, namelijk dat Marga steeds grote getale treinen met Joden door haar hoofd ziet gaan. Ze wil dan vergeten wat de Joden allemaal voor vreselijke dingen hebben meegemaakt in de oorlog.

Samenvatting

In het begin van het boek komen ze net weer van een boer uit Breda waar ze ondergedoken waren voor de Duitsers. Haar vader vond het niet nodig om nog langer onder te duiken voor de Duitsers, omdat hij altijd dacht dat het toch niet zo’n vaart zou lopen. Toen Marga en haar zus Bettie- die nu in Amsterdam woont – nog op school zaten werden ze altijd al uitgescholden door kinderen die hun op stonden te wachten alleen, omdat ze Jood waren. Ook gingen de meeste kinderen niet met haar mee naar huis, omdat ze bang waren volgens haar.
Marga werd in haar eerste jaar van de oorlog ziek en moest kuren volgen in een Utrechts ziekenhuis. De familie is toen verhuisd naar Amersfoort en gingen bij haar broer Dave en zijn vrouw Lotte inwonen.
Op een dag komt vader binnen met een pakje waar zeer geheimzinnig over wordt gedaan. Er blijkt dat er sterren in zitten. Die zeer enthousiast worden ontvangen. Dat bleek uit wat voor garen ze moesten gebruiken en of het met zoom moest of niet. Bettie was ook een paar dagen thuis en ging later weer naar Amsterdam.
Vader en Dave krijgen een oproep voor een werkkamp, maar ze worden allebei afgekeurd, omdat Dave een flesje had met spul erin waar hij niet lekker van werd en vader had een huidaandoening en dus hoefden ze er allebei niet heen.
Op een dag krijgen ze een telegram uit Amsterdam en konden ze niet geloven dat Bettie was meegenomen bij de razzia’s. Vader ging bellen bij een kennis waarvan de vrouw geen Joodse was, omdat ze vroedvrouw was mocht ze haar telefoon houden voor haar werk. Vader belde naar Amsterdam en hoorde dat het verhaal toch waar was.
Marga, Dave en Lotte krijgen een oproep, maar komen daar onderuit omdat Marga en Dave nog niet helemaal beter waren en Lotte moest blijven om ze te verzorgen. Ze werden elke dag bezocht door de Duitsers om te kijken of ze ook nog in bed lagen. En dus Moesten Dave en Marga de hele dag in de pyjama lopen zodat ze zo weer in bed konden kruipen. Haar beide ouder moesten in Amsterdam wonen van de Duitsers en omdat ze over de vijftig waren moesten ze in een getto.
Marga heeft er na een tijdje genoeg van om in bed te blijven liggen en gaat op zoek naar haar ouders in Amsterdam, maar omdat ze Jood was kon ze eigenlijk niet in de trein. Dit heeft ze wel gedaan ze heeft haar ster van haar jas af gehaald en zo kwam makkelijk de bewaking door en zo kwam ze gemakkelijk in Amsterdam. Haar vader en moeder waren natuurlijk erg verast. Ze heeft zo een hele poos bij haar vader en moeder gewoond en een paar maal ontglipt door de handen van de Duitsers. Totdat de Duitsers bij hun aan de deur komen en haar vader en moeder opgepakt worden. Marga kan gelukkig net ontglippen door de achterdeur van het huis en gaat zo snel mogelijk naar Dave en Lotte die ondertussen ook bij een gezin in huis zat waar van ze niet wisten dat ze Joden waren. De personenkaart van Marga is nu in de handen van de Duitsers, omdat de jas van Marga waar het in zat nog in het oude huis lag. En dus moet ze een metamorfose ondergaan ze bleekt hier het haar tot blond en epileert haar wenkbrauwen tot er alleen nog maar kleine streepjes staan. Lotte en Dave doen precies hetzelfde.
Marga, Dave en Lotte besluiten om naar Utrecht te gaan en daar onder te duiken. Ze kopen...








Nog geen opmerkingen of toevoegingen op dit document geplaatst.
Wil jij een bericht plaatsen dan kan dat door op "post message" te klikken.